Bir trajediyi yaratım kaynağı haline çevirmek ve sanatın yıkıcı siyasal bir altmetin barındırması için yalnızca sokak sanatıyla kısıtlanamayacağına dair bir eser.

1998 Kasım’ında bir akşam, demokratik seçimlerle göreve gelen başbakabana verdikleri destekle bilinen İranlı entelektüel ve aktivist çift Daryuş ve Pervane Foruhar, Tahran’daki evlerinde vahşice öldürüldüler. Çiftin, sanat yaşamını Berlin’de sürdüren kızı Parastu Foruhar ise, kederini en iyi yaptığı işe yansıttı; vurucu, keskin, muhatabını eğreti güzelliği ile aynı anda hem tahrik eden hem de uyuşturan, yıkıcı bir sanat vücuda getirdi. “Parastu Foruhar: İran’da Sanat, Hayat ve Ölüm” isimli eserde, Londralı yazar ve kuratör Rose Issa, Foruhar’ın sergilerindeki en provokatif ve aynı zamanda şiirsel çalışmalarını derleyerek, demokrasi ve kadın hakları arayışından ailesinin vahşice katledilişinin sanatsal yansımalarını bir araya getirmiş.

Foruhar’ın çalışmaları, yüksek sesli, şüpheci, açık bir biçimde mesaj kaygısı taşıyan İran sokak sanatının tam da zıttında yer alıyor. Yumuşak renkler ve akıcı biçimler sizi bir süreliğine yüzeysel güzelliği ile uyuşturuyor, ta ki tasvir edilenin işkence ve trajedi sahneleri olduğunu fark edene dek. Foruhar’ın eserleri, sanatın en rahatsızlık verici konularda yıkıcı ve keskin kültürel çıkarımlarda bulunması için, sokak sanatı formunda kısıtlanamayacağının canlı kanıtları.

 

 

 

 

 

“Almanya’ya ilk geldiğimde yalnızca Parastu Foruhar idim. Yıllar içinde, nasıl olduysa, bir ‘İranlı’ oluverdim. Bu dayatılmış etnik kimlik, ailemin Tahran’da katledilmesiyle farklı bir boyut kazandı. Cinayeti araştırmaya harcadığım emek, kişisel ve sanatsal duyarlılığıma büyük etki yaptı. Siyaseten doğruculuk ve demokratik biçimde birlikte yaşam gibi şeyler, günlük hayatımda manasını yitirdi. Neticede, bu değişimden doğan çatışmayı ve yaşadığım algı değişimini bir yaratım kaynağı haline getirmeye çalıştım.”

Yazının aslı: Maria Popova

http://www.brainpickings.org/index.php/2011/09/19/parastou-forouhar-art-life-and-death-in-iran/

Çeviren: Doğu Eroğlu

Yazıda kullanılan eserler ve Foruhar hakkında ayrıntılı bilgiyi, sanatçının kişisel internet sitesinde bulabilirsiniz. Kitaba ise buradan erişebilirsiniz.

Leave a comment